NATUURNET
      Natuurnet
uw kennismakelaar 



terug naar inhoudsopgave

Schaarse ruimte en verlies biodiversiteit even urgent als klimaatverandering

25 okt 2007

Om de toekomstige 9 miljard mensen op aarde te voeden en van schoon drinkwater te voorzien, wordt dekomende decennia de vraag naar ruimte een even groot probleem als klimaatverandering.En omdat een evenwichtig ecosysteem een belangrijke voorwaarde is voorde voedsel- en watervoorziening, is ook het beschermen van biodiversiteitvan groot belang. Dat blijkt uit het VN-rapport Global Environment Outlook:‘Environment for development (GEO-4’), dat vandaag om 17.30 uur verschijnt.Het MNP heeft een bijdrage geleverd aan dit rapport.

Exporteren van kwetsbaarheid
GEO IV heeft onderzocht wat degevolgen zijn van de veelal verslechterde milieuveranderingen voor de mondialekwaliteit van leven. Milieu is een van de Millennium Development Goals(MDG’s) en van cruciaal belang voor het realiseren van de andere Millenniumdoelen zoals halvering van armoede, honger en ziekten. MNP heeft aan GEO-IVbijgedragen op het terrein van milieu en ontwikkeling, kwetsbaarheid vansamenlevingen, toekomstscenario’s, luchtkwaliteit en klimaat.

Kwetsbaarheid voor milieuveranderingen
kan niet los worden gezien van andere veranderingen die optreden in dehuidige, globaliserende wereld. Kwetsbaarheid gaat over verdeling van risico’sen ongelijkheid. In veel gevallen zijn het de armen, ouderen, kinderen,vrouwen, en lokale bevolking die het meest kwetsbaar zijn voor de gevolgenvan milieuveranderingen. Een deel van de (oplossing van de) eigen milieuproblemenwentelt de geďndustrialiseerde wereld af op ontwikkelingslanden met directegevolgen voor kwetsbare groepen aldaar. GEO-IV introduceert hiervoor determ: exporteren van kwetsbaarheid. Voorbeelden hiervan zijn de importvan palmolie als energiebrandstof waarbij de effecten voor de lokale bevolkingniet meegenomen worden, het verdringen van lokale werkgelegenheid in devisserij door de internationale vloot en lokale gezondheidseffecten alsgevolg van het verplaatsen van productie en exporteren van afval. De verdelingvan natuurlijke hulpbronnen draagt in veel situaties bij aan het versterkenvan al bestaande spanningen in potentiële conflictgebieden. GEO-IV laatzien dat samenwerking op milieugebied kan bijdragen aan het versterkenvan vertrouwen tussen landen en daarmee aan conflictpreventie. Voorbeeldenhiervan zijn het gezamenlijke beheer van regionale wateren, bossen en natuurparken.

Toegang tot schoon drinkwater en landdegradatie
Uit GEO-IV blijkt dat de toegang tot schoon drinkwater afneemt. In 2025 zullen naar schatting circa 1.8miljard mensen gebrek hebben aan drinkwater. Het drinken van verontreinigdwater blijft daarmee de komende decennia op het terrein van milieu de belangrijksteveroorzaker van slechte gezondheid en sterfte. Twee miljard mensen krijgente maken met de gevolgen van het niet duurzaam gebruiken van land, viavervuiling, bodemerosie, waterschaarste en verzilting. In toenemende matezal de competitie om land en water vanuit verschillende gebruiksfunctieszoals landbouw, biobrandstoffen, natuur en verstedelijking tot spanningenleiden. In de GEO scenario’s is de toenemende competitie te zien in detropische regio’s.

Biodiversiteit
Bescherming en duurzaam beheervan biodiversiteit is van belang voor armoedebestrijding en het terugdringenvan kwetsbaarheid. Orkaan Jeanne (in 2004) leidde in de Dominicaanse republiektot minder dan 20 doden en op hetzelfde eiland in Haďti tot meer dan 2700doden. Analyse laat zien dat naast ontwikkelingsniveau ook landgebruikveranderingeneen grote invloed hebben op de uiteindelijke gevolgen voor de bevolking.Ontbossing draagt bij aan risico op overstromingen bij extreme weersomstandighedenzoals orkanen. De Dominicaanse Republiek is nog voor een kwart bebost,het naastgelegen Haďti slechts voor 1%. Uit de GEO-IV scenario’s blijktdat het verlies aan biodiversiteit, net als klimaatverandering, de komendedecennia zal blijven doorgaan, met als risico dat kritische grenzen wordenoverschrijden.

Het VN Milieu Programma (UNEP) en MNP
In 1997 is UNEP begonnen met het publiceren van de Global Environmental Outlook (GEO) rapporten.Deze geven een analyse geven van de wereldwijde interacties tussen milieuen samenleving. Vanuit het mandaat om continue “de wereldwijde milieusituatiein de gaten te houden” heeft UNEP een reeks wetenschappelijke assessmentsgepubliceerd waaraan MNP als één van de samenwerkings partners van UNEPde afgelopen jaren substantieel heeft bijgedragen. Voor GEO-IV is dat gebeurtin de vorm van het mede-auteurschap van 7 MNP-ers. MNP-modellen zijn verderuitgebreid gebruikt voor het scenario-hoofdstuk. Op 13 november zal MNP deel 2 vande “Duurzaamheidsverkenning” publiceren dat de rol van Nederlandbehandelt in grote duurzaamheidvraagstukken zoals armoedebestrijding, energieen klimaat en biodiversiteit. Zowel GEO-IV als de Duurzaamheidsverkenningvan MNP bevestigen de noodzaak om milieu en ontwikkeling in samenhang te bezien.

Zoekt u een adviesbureau? Ga naar de zoekpagina  

terug naar inhoudsopgave of terug naar de homepage van het Natuurnet